Izveštaj o realizaciji

Izveštaj o realizaciji i efektima nagradne igre Uzmi račun i pobedi 2018

Učešće građana

Za vreme trajanja nagradne igre građani su poslali 107.322.950 fiskalnih računa i slipova odnosno 10.732.295 koverata. Minimalna vrednost poslatih računa procenjuje se na 37,4 milijardi dinara, a pripadajućeg PDV-a 3,4 milijardi dinara odnosno 28,5 miliona evra.

Prema istraživanju građana koje je sproveo Ipsos za potrebe NALED-a u maju 2018, u nagradnoj igri učestvovalo je 41% stanovništva (24% lično, 17% preko članova porodice) po čemu je ova nagradna igra među najuspešnijim u Evropi.

Nagradni fond

Ove godine nagradna igra organizovana je kroz dva kruga u trajanju od po mesec dana. Prvi krug trajao je od 3. do 31. marta 2018, a drugi od 7. aprila do 5. maja 2018. U osam javnih izvlačenja na RTS-u, izvučeno je ukupno 306 koverata, dok je 15 bilo neregularno. Nakon završetka nagradne igre izdata je tačno 291 potvrda o dobitku.

Ukupna vrednost nagradnog fonda za oba kruga nagradne igre iznosio je 257.230.048 dinara (sa uračunatim PDV-om). Nagradni fond obuhvatio je ukupno 291 nagradu, od čega 11 stanova, 100 automobila Fiat 500l Pop Star i 180 robnih vaučera vrednosti od 60.000 i 120.000 dinara. Stanovi i automobili su obezbeđeni iz budžeta Republike Srbije dok je 180 vaučera obezbedio NALED iz donacija privrede.

Takmičenje opština i gradova

Fiskalni računi i slipovi poslati su iz 185 gradova i opština. Kako bi svi imali podjednaku šansu da pobede, lokalne samouprave su podelјene prema broju stanovnika u tri takmičarske grupe – male, srednje i velike, a broj poslatih računa ponderisan je kupovnom moći odnosno prosečnom zaradom u opštinima. Pobednici su po tri lokalne samouprave čiji su građani bili najaktivniji u svakoj od kategorija:

Kategorija I mesto II mesto III mesto
Male opštine Blace (43) Dimitrovgrad (40) Bela Palanka (29)
Srednje opštine Savski venac (43) Kula (26) Vrbas (25)
Velike opštine Vranje (43) Medijana (28) Kikinda (25)

Posmatrano u apsolutnim iznosima, najveći broj koverata pristigao je iz najvećih gradova: Beograda – 2.884.170 (najviše GO Novi Beograd – 426.420), Novog Sada – 720.945, Niša – 407.034 (najviše GO Medijana – 219.338), Kragujevca – 299.439 i Pančeva – 275.955. U 126 gradova i opština svaki stanovnik je u proseku poslao najmanje jednu kovertu, a u opštinama Savski venac i Vranje po 4,8 odnosno 3,6 koverte.

Zastupljenost u medijima

O sivoj ekonomiji i nagradnoj igri Uzmi račun i pobedi u prvih pet meseci zabeleženo je ukupno 3.172 objave, od čega na internet portalima 2.408, štampanim medijima 410, televiziji 292 i radiju 62. Mediji koji su najviše pratili ovu temu su RTS, TV Happy, Pink, Večernje novosti, Politika, Blic, Kurir, Radio Beograd.

Nagradna igra je podstakla čak 85% objava. Emisija izvlačenja Uzmi račun i pobedi koja se emitovala subotom od 17:30 tokom marta i aprila (uz nedelјu dana pauze) na RTS 1 bila je jedna od najgledanijih – udeo u ukupnoj gledanosti u odnosu na sve druge televizije i emisije kretao se od 16,5% do gotovo 20%, a najveći broj gledalaca koji je ostvarila jedna emisija iznosi 1.265.000.

Nacionalni portal o sivoj ekonomiji i nagradnoj igri www.uzmiracun.rs je ostvario 1,53 miliona pregleda u prvih pet meseci 2018. Pozivni centar je za vreme trajanja nagradne igre imao ukupno 3.253 poziva, a građani su poslali i 565 mejlova sa upitima koji su se uglavnom ticali pitanja kako da prepoznaju ispravan fiskalni račun i slip.

Jačanje svesti građana

Prema istraživanju građana koje je sproveo Ipsos za potrebe NALED-a u maju 2018. 70% građana ističe da siva ekonomija nije opravdana, a svaki drugi ispitanik (48%) da uopšte nije opravdana, što je čak za četvrtinu više nego u septembru 2017. Gotovo polovina građana ističe da traži račun u slučaju da im nije izdat, što je porast od oko 8 p. p. u odnosu na prošlu godinu.

Nakon završetka nagradne igre svaki drugi građanin je naveo da traži račun zato što zna da je to zakonska obaveza trgovca i potvrda da je platio porez, što predstavlјa porast za čak 44% u odnosu na februar 2017, kada je organizovana prva nagradna igra. Porastao je broj građana koji bi ponovo učestvovali u nagradnoj igri sa 35% na 42% što govori o dalјem jačanju poverenja i interesovanja za ovu akciju.

Takođe, prema istraživanju čak 35% građana je izjavilo da ih je nagradna igra podstakla da uzimaju fiskalne račune, a 13% da ih je podstakla da plaćaju karticom. Podrška građana borbi protiv sive ekonomije je kao i prošle godine na izuzetno visokom nivou od 90%.

Jačanje poreske discipline

Tokom trajanja nagradne igre uočena je veća spremnost građana da ukažu na slučajeve poslovanja mimo propisa. Podaci Poreskog alarma pokazuju da su građani u periodu od januara do aprila 2018. podneli za 13% više prijava nego u istom periodu prethodne godine, i čak 55% prijava više u odnosu na baznu (2016.) godinu kada nije bilo nagradne igre.

Rekordan broj prijava zabeležen je u aprilu, za vreme trajanja drugog kruga nagradne igre, uz ostvaren porast od preko 100%. Pobednici su podelili fond od 207.000 evra namenjen opremanju škola, bolnica, vrtića i drugih objekata i prostora od javnog značaja – o čemu su tokom juna odlučivali građani putem glasanja. Dodatno, sve tri prvoplasirane lokalne samouprave osvojile su Telekom WiFi zonu besplatnog interneta koja je obezbeđena u saradnji sa NALED-om.

Period 2016 2017 2018 Rast 2018-16 Rast 2018-17
Januar 233 248 288 24% 16%
Februar 299 442 336 12% -24%
Mart 227 428 463 104% 8%
April 192 189 385 101% 104%
Ukupno 951 1307 1472 55% 13%

Bezgotovinsko plaćanje

U ovom periodu primećena je i veća spremnost građana da plaćaju karticama. Prema podacima Narodne banke Srbije u prvom kvartalu 2018. u odnosu na isti period prethodne godine zabeležen je primetan skok u korišćenju platnih kartica prilikom kupovine – broj kartičnih transakcija skočio je za 18,82%, a vrednost za 14,38%.